ทุกคนรู้ดีว่าไม่มีใครหลีกหนีความตายได้ เมื่อความตายต้องมาถึงไม่วันใดก็วันหนึ่ง จะดีหรือไม่หากเราเตรียมตัวให้พร้อมเสมอสำหรับวันนั้น และจะเป็นอย่างไรหากเราสามารถออกแบบและเลือก “ภาพสุดท้าย”…ภาพแห่งความสุขความทรงจำที่จะเป็นตัวแทนของเราไว้ประดับในงานสุดท้ายของชีวิตได้ด้วยตัวเอง

​

“ภาพสุดท้าย” The Last Photo เป็นการนำ “ภาพถ่าย” มาใช้ในฐานะที่เป็นเครื่องมือด้านศิลปะที่ทรงพลัง เข้าถึง และจับต้องได้ง่าย สามารถสะท้อนสีหน้า แววตา และความรู้สึกของผู้ถูกถ่ายภาพ เกิดเป็นการสร้างพื้นที่การเรียนรู้เรื่องการตายดี อยู่ดี และการมีสุขภาวะทางปัญญา ผ่านกระบวนการถ่ายภาพ โดยมี คุณธำรงรัตน์ บุญประยูร ช่างภาพสตูดิโอมืออาชีพที่มีประสบการณ์กว่า 40 ปี เชี่ยวชาญด้านการถ่ายภาพบุคคล มาเป็นผู้สื่อสาร ดึงความสุขของผู้ถูกถ่ายภาพ แล้ว Capture the Moment จับจังหวะวินาทีแห่งความสุขนั้นผ่านเลนส์ ออกมาเป็นผลงานศิลปะภาพถ่ายขาว-ดำที่เต็มไปด้วยเรื่องราวแห่งชีวิตภายใต้รอยยิ้มของคนในภาพ

​

มีการจัดกิจกรรมอุ่นเครื่อง “ภาพสุดท้าย” The Last Photo หลายครั้ง ทั้งกับบุคลากรทางการแพทย์และสาธารณสุข  ผู้ป่วย ผู้ดูแล เครือข่ายภาคี และผู้สนใจทั่วไป ในการลงพื้นที่ทำงานของมูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาชุมชนกรุณา เช่น ศูนย์แพทย์หนองแวง จ.ขอนแก่น, โรงพยาบาลศูนย์แพทย์ขอนแก่น, โรงพยาบาลราชบุรี, งาน “สุขสุดท้ายที่ปลายทางครั้งที่ 4” จ.นนทบุรี ซึ่งจัดโดยสำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.) เป็นต้น

​

ในระหว่างการถ่ายภาพ ช่างภาพจะชวนพูดคุยในประเด็นและมุมมองเกี่ยวกับการตาย มีการนำภาพที่ถ่ายขึ้นจอทีวีขนาดใหญ่ และเลือกภาพสุดท้ายร่วมกันโดยช่างภาพและเจ้าของภาพถ่าย การได้เห็นภาพตัวเองในจอขนาดใหญ่นี้เองทำให้ผู้ร่วมกิจกรรมได้เห็นตัวเองในมุมที่อาจไม่เคยเห็นมาก่อน ได้ทบทวนตัวเอง เข้าใจ และยอมรับตัวเองมากขึ้น การถ่ายภาพทำให้เกิดการเรียนรู้ร่วมกันระหว่างช่างภาพกับผู้ร่วมกิจกรรม เกิดประสบการณ์และช่วงเวลาแห่งความสุขที่ช่างภาพและผู้ร่วมกิจกรรมมอบให้กันระหว่างกระบวนการทำงาน ได้ทบทวนความหมายของความตายอย่างเป็นรูปธรรม ได้ใคร่ครวญ พร้อมเผชิญกับความไม่แน่นอนของชีวิตและความตายมากกว่าเดิม และยอมรับว่าความตายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิต เมื่อบุคคลยอมรับธรรมชาติความจริงของชีวิต เขาจะสงบนิ่งขึ้น กลับมาเป็นตัวของตัวเอง กล้าเปิดเผยตัวตนอย่างซื่อตรง และสื่อสารถึงความเป็นตัวเองที่แท้จริงให้คนอื่นได้รับรู้ ซึ่งเป็นมิติสำคัญของการมีสุขภาวะทางปัญญา

​

หลังเสร็จกระบวนการทำงาน มีการจัดนิทรรศการ โดยนำภาพที่ช่างภาพทำ Workshop: Last Memory กับผู้เข้าร่วมกิจกรรม 12 คน ที่มีทั้งผู้มีชื่อเสียงในวงสังคม บุคลากรทางการแพทย์และสาธารณสุข รวมถึงผู้ป่วยและญาติ มาจัดแสดง อีกทั้งยังมีการเสวนาพูดคุยกับช่างภาพและผู้มาถ่ายภาพเกี่ยวกับความหมายของชีวิต รวมถึงการเรียนรู้ที่เกิดขึ้นจากกระบวนการทำงานร่วมกัน